โครงการ “ทิพยสืบสาน รักษา ต่อยอด นวัตกรรมศาสตร์พระราชา” ครั้งที่ 61 เรียนรู้ระบบนิเวศ ป่าชายเลน ณ วนอุทยานปราณบุรี สู่การพัฒนาอย่างสมดุลและยั่งยืน

โครงการ “ทิพยสืบสาน รักษา ต่อยอด นวัตกรรมศาสตร์พระราชา” ครั้งที่ 61 จัดกิจกรรมการเรียนรู้ ณ วนอุทยานปราณบุรี จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ โดยมุ่งเน้นการศึกษาเรื่องระบบนิเวศป่าชายเลนและความสำคัญของสิ่งแวดล้อม ตามแนวทางศาสตร์พระราชา เพื่อสะท้อนแนวคิดการพัฒนาแบบองค์รวม ที่เชื่อมโยงคน ชุมชน และธรรมชาติเข้าด้วยกันอย่างสมดุล

พื้นที่วนอุทยานปราณบุรีถือกำเนิดจากพระราชดำริด้านการฟื้นฟูป่าชายเลนของ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ซึ่งในปี พ.ศ. 2517 ได้ทรงมีพระราชเสาวนีย์ให้ปลูกป่าบริเวณปากน้ำปราณบุรี เพื่อพัฒนาเป็นป่าอเนกประโยชน์ ทำหน้าที่ทั้งเป็นแนวป้องกันภัยธรรมชาติ แหล่งอนุบาลสัตว์น้ำ และพื้นที่พักผ่อนของประชาชน ก่อนที่เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม พ.ศ. 2539 พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร พร้อมด้วยสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ฯ จะเสด็จพระราชดำเนินติดตามความก้าวหน้าของโครงการ อันเป็นจุดสำคัญที่ทำให้พื้นที่แห่งนี้พัฒนาเป็นต้นแบบการอนุรักษ์ที่ยั่งยืน

กิจกรรมสำคัญในครั้งนี้ ผู้เข้าร่วมได้ศึกษาระบบนิเวศป่าชายเลนผ่านเส้นทางธรรมชาติ เรียนรู้บทบาทของป่าในการรักษาสมดุลชายฝั่ง การดูดซับคาร์บอน การเป็นแหล่งความหลากหลายทางชีวภาพ และการสร้างความมั่นคงให้กับชุมชนชายทะเล ประสบการณ์ตรงจากพื้นที่จริงช่วยให้เห็นว่า การดูแลทรัพยากรธรรมชาติไม่ใช่เรื่องไกลตัว หากเป็นรากฐานสำคัญของคุณภาพชีวิตและเศรษฐกิจในระยะยาว

นางวิชชุดา ไตรธรรม ที่ปรึกษากรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ทิพยประกันภัย จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า “ชีวิตของมนุษย์เชื่อมโยงกับสิ่งแวดล้อมอย่างลึกซึ้งมากกว่าที่เราคิด ไม่ว่าจะเป็นเรื่องเศรษฐกิจ การท่องเที่ยว ความมั่นคงทางอาหาร สุขภาพของชุมชน หรือแม้แต่การป้องกันและลดความรุนแรงของ ภัยธรรมชาติ ทุกอย่างล้วนตั้งอยู่บนฐานของระบบนิเวศที่สมดุล หากธรรมชาติอ่อนแอ ผลกระทบก็จะสะท้อนกลับมาสู่สังคมและคุณภาพชีวิตของเราโดยตรง ศาสตร์พระราชาสอนให้เรามองเห็นภาพใหญ่ มองความเชื่อมโยงของทุกมิติอย่างเป็นระบบ ไม่แยกส่วนระหว่างคนกับธรรมชาติ หรือระหว่างการพัฒนากับการอนุรักษ์ แต่ให้หาจุดสมดุลในการอยู่ร่วมกันและเติบโตไปด้วยกันอย่างเกื้อกูล โครงการนี้จึงไม่ได้มุ่งเพียงการเรียนรู้ เรื่องสิ่งแวดล้อมเท่านั้น หากต้องการปลูกวิธีคิดแบบองค์รวม เพื่อให้ผู้เข้าร่วมสามารถนำไปประยุกต์ใช้ทั้งในการทำงาน การบริหารองค์กร และการพัฒนาชุมชนของตนเองได้อย่างยั่งยืน”

กิจกรรมครั้งนี้ ผู้เข้าร่วมได้แบ่งการเรียนรู้เป็น 3 ฐานสำคัญ เริ่มจาก ฐานกิจกรรมที่ 1 การปลูกป่าชายหาด “จิกทะเล” เพื่อฟื้นฟูระบบนิเวศชายฝั่ง ลดการกัดเซาะ เพิ่มความหลากหลายทางชีวภาพ และ ช่วยดูดซับคาร์บอนไดออกไซด์ อันเป็นการสร้างเกราะป้องกันธรรมชาติในระยะยาว ต่อด้วย ฐานกิจกรรมที่ 2 การเดินศึกษาธรรมชาติบนเส้นทางสะพานไม้ในป่าชายเลน ปล่อยปูดำจำนวน 26 กิโลกรัม และปูม้า 22 กิโลกรัม คืนสู่ระบบนิเวศ พร้อมชม “ทุ่งโปรงทอง” อันโดดเด่นด้วยใบสีเหลืองทอง และขึ้นหอชมวิว เพื่อมองเห็นผืนป่ากว้างใหญ่ สัมผัสอากาศบริสุทธิ์และความอุดมสมบูรณ์ของธรรมชาติ ปิดท้ายด้วย ฐานกิจกรรมที่ 3 การล่องเรือหางยาวชมป่าชายเลนและวิถีชีวิตชุมชนชาวเลปากน้ำปราณ ชมป่าโกงกางอายุกว่าร้อยปี ทุ่งโปรงทอง และเรียนรู้วิถีประมงพื้นบ้าน ซึ่งสะท้อนความสัมพันธ์อันแนบแน่นระหว่างชุมชน กับทรัพยากรธรรมชาติอย่างเกื้อกูลและยั่งยืน

นอกจากนี้ ทางโครงการยังจัดให้มีการสัมมนาและเวิร์คช็อปเกี่ยวกับศาสตร์พระราชาเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน โดยมีวิทยากรผู้ทรงคุณวุฒิมาร่วมแบ่งปันความรู้มากมาย พร้อมกับกิจกรรมจิตอาสาเพื่อสังคม ได้แก่ โครงการ “อมรินทร์อาสา อ่านพลิกชีวิต” ที่ได้มอบชุดหนังสือให้แก่โรงเรียนเทศบาลบ้านตะเกียบ (ไกรลาศวิทยาทาน) ควบคู่กับการสนับสนุนทุนการศึกษาและอุปกรณ์การเรียนจากมูลนิธิธรรมดี เพื่อเสริมสร้างทักษะการอ่านและการเรียนรู้ให้กับเยาวชนในชุมชน สะท้อนแนวคิดการพัฒนาคนไปพร้อมกับการดูแลทรัพยากรธรรมชาติ และตอกย้ำเป้าหมายของโครงการในการสร้าง “ความยั่งยืนทางปัญญา” ให้
หยั่งรากอย่างมั่นคงในพื้นที่

โครงการทิพยสืบสาน รักษา ต่อยอด นวัตกรรมศาสตร์พระราชา เกิดขึ้นจากความร่วมมือระหว่าง บริษัท ทิพยประกันภัย จำกัด (มหาชน) กับหน่วยงานพันธมิตร ได้แก่ ศูนย์คุณธรรม (องค์การมหาชน) สำนักงานบริหาร และพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน) สมาคมนักเรียนเก่า AFS ประเทศไทย มูลนิธิธรรมดี กระทรวงมหาดไทย กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ กระทรวงวัฒนธรรม คุรุสภา กระทรวงศึกษาธิการ และสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) สถาบันเสริมสร้าง
ขีดความสามารถมนุษย์ สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานประจวบคีรีขันธ์

ผู้สนใจเข้าร่วมกิจกรรมในครั้งต่อไปสามารถสอบถามข้อมูลได้ที่เฟซบุ๊ก: ตามรอยพระราชา-The King's Journey โดยผู้เข้าร่วมกิจกรรมทุกท่านจะได้รับประกาศนียบัตรซึ่งสามารถนาไปใช้เป็นส่วนหนึ่ง ของการต่ออายุใบอนุญาตประกอบวิชาชีพทางการศึกษาจากคุรุสภาได้